Mezhep ve Tasavvufa Neden İhtiyacımız Var?

Mezhep ve Tasavvufa Neden İhtiyacımız Var?

YORUM 08.05.2022, 22:21 09.05.2022, 00:16 Faruk
Mezhep ve Tasavvufa Neden İhtiyacımız Var?

Yazar Nizamettin Yıldız yazdı

Yeme, içme, uyumaya olduğu gibi bir dine inanmaya da ihtiyaç duyarız. Her dinin dayandığı çeşitli kaynaklar vardır. İslam dininin Kur’an ve Sünnet olmak üzere iki temel kaynağı vardır. Yani biri Allah’ın kitabı diğeri Peygamberimizin sözleri ve davranışlarıdır.

            Her insanın anlayış düzeyi farklıdır. Örneğin, küçük yaştaki bir çocukla yetişkin bir insanın, olayları algılaması ve yorumlaması değişkenlik gösterebilir. Yine kültürlü bir insanla okuma yazma bilmeyen bir insanın olaylara yaklaşımı da farklı olabilir.

            Önceki yıllarda çocuklara yönelik yapılan bir ankette ‘ Allah nerdedir?’ şeklindeki soruya çocukların büyük çoğunluğu , ‘camidedir’ diye cevap vermiş. Aynı soru yetişkin insanlara sorulsa belki çoğunluğu ‘göktedir’ diye cevap verecek. Bu soru İslam’ı iyi bilen insanlara sorulsa, ‘her yerdedir’ şeklinde bir cevap çıkacaktır.

             Kur’an ayetlerinin ve Peygamberimizin sözlerinin farklı anlaşılması ve yorumlanması sonucu da çeşitli mezhepler ve oluşumlar ortaya çıkmıştır. Şayet bu mezheplerin ortaya koydukları görüşler, Kur’an ve Sünnetin özüne aykırı değilse bir mahzuru yoktur. Namazın beş vakit değil, iki vakit olduğunu iddia eden bir görüş veya ‘Allah’ın eli topluluğun üzerindedir’ şeklindeki ayetten yola çıkarak Allah’ın insan gibi elinin olduğunu iddia den bir görüş İslam dairesi içerisinde kabul edilemez.

            Kur’an ve Sünnete aykırı olmayan görüşler ortaya koyan mezheplere ‘hak mezhepler’ adı verilmiştir. İnsanlar bulundukları duruma göre bu mezheplerden herhangi birine tabi olabilir. Örneğin Hanefi mezhebine göre bir insanın vücudunun herhangi bir yerinden kan çıkması halinde o kişinin abdesti bozulur ama Şafii mezhebine göre bozulmaz. Şehirde yaşadığım için ve durumuma daha uygun olduğunu düşündüğüm için Hanefi mezhebine bağlıyım. Şayet ben köyde yaşasam Şafii mezhebine uyabilirdim. Çünkü köy şartlarında, bağ bahçe veya hayvancılıkla uğraşma daha yaygın olduğu için çalı çırpı veya dikenler nedeniyle sık sık bedenimde kanamalar olabilir. Her defasında abdest almak da zor olabilir. Bu yüzden kan abdesti bozmadığı için Şafii mezhebini tercih edebilirdim.

            Başka bir örnek verecek olursak, Hanefi mezhebine göre, balık özelliği taşımayan midye, kalamar, ıstakoz vb.deniz ürünlerinin yenilmesi haramdır. Diğer mezheplere göre ise yenilmesinde bir sakınca yoktur. Şayet ben denizin ortasında küçük bir adada yaşasam, haliyle bu adadaki besinler sınırlı olacağından deniz ürünlerini helal kabul eden diğer mezheplerden birini tercih edebilirdim.

            Tasavvuf ve tarikatlar da insanların güzel ahlaklı olmalarına katkıda bulunma ve İslami daha içten yaşamaları için ortaya çıkmış yollardır. Bunların da istismar edilmemesi, çıkar ve menfaat için kullanılmaması kaydıyla yararlı olduklarını söylemek mümkündür.

            Tekrar belirtelim ki, İslamın özüne aykırı olmayan herhangi bir mezhebe veya tarikata bağlı olmak aşırıya gitmemek şartıyla yanlış bir tutum değildir. Çünkü insanların karakterleri farklı, yaşadığı bölgeler ve iklimler farklıdır. Bunun için mezhepler bir kolaylık getirmişlerdir ve mezheplerin varlığı bir rahmettir. Aşırıya gitmek derken kastettiğimiz, bir mezhep veya tarikat bağnazlığına düşmemektir. En doğru mezhep benim mezhebimdir, en doğru tarikat benim tarikatımdır diye iddia etmek, diğer mezhep ve tarikatları yok saymak doğru bir davranış olamaz. Böyle bir anlayış Islama ve Müslümanlara zarar verir.

            Mezheplerin isimleriyle ilgili de şunlar söylenebilir: İmam-Azam Ebu Hanife’nin görüşlerine dayandığı için Hanefi mezhebi, İmam Şafi’nin görüşlerine dayandığı için Şâfi mezhebi vb. isimler verilmiş. Bu imamlar da hem İslami iyi bilen büyük âlimler hem de kişilikleriyle örnek insanlardır. Ve mezhep kurmak amacıyla ortaya çıkmamışlardır. Çeşitli meselelere getirdikleri çözümler sebebiyle ölümlerinden çok sonraki zamanlarda Müslümanlar tarafından mezhep olarak kabul edilmiştir.  İmam-ı Azam Ebu Hanife’nin hayatından, kaynaklarda geçen iki olay Onun nasıl bir insan olduğunu sanırım anlatmaya kâfidir.

  İmam-ı Azam, aynı zamanda kumaş ticaretiyle de uğraşıyordu. Bir gün, bir kadın, satmak için ipek elbise getirdi. İmam-ı Azam fiyatını sordu. Kadın yüz dirhem dedi.

İmam-ı Azam:

-Bunun değeri yüzden fazladır dedi. Kadın yüzer yüzer artırarak 400 yüze kadar çıktı. İmam-ı Azam:

-Daha fazla yapar deyince; Kadın:

-Benimle dalga mı geçiyorsunuz? Dedi.

İmam-ı Azam:

-Ne münasebet, o zaman bu işten anlayan bir adam çağıralım da, fiyatı belirlesin dedi. Çağrılan adam 500 dirhem eder dedi ve İmam-ı Azam da o fiyata satın aldı.

  İkinci örnek, günümüzdeki hukuk, yargı tartışmalarına da ışık tutacak nitelikte.

Abbasi Halifesi Mansur, İmam-ı Azam’a Bağdat baş kadılığını (hakimlik) teklif etti. İmam-ı Azam, o makama layık değilim diyerek teklifi kabul etmedi. Mansur: yalan söylüyorsun, günümüzde bu makama senden daha fazla layık olan yoktur dedi. İmam-ı Azam, aynı zamanda bir mantık dehası olduğunu da ortaya koyacak şu cevabı verdi:

-Doğru söylüyorsam, ben kadılığa layık değilim diyorum. Şayet yalan söylüyorsam, yalancı biri kadı olamaz, dedi.

            Yolumuzu aydınlatan bütün âlimlerimizden Allah razı olsun.

Kaynak: TİYO AJANS
banner697
Yorumlar (0)
banner832
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 05 Aralık 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Fenerbahçe 13 29
2. Galatasaray 13 27
3. Adana Demirspor 13 24
4. Konyaspor 14 24
5. Başakşehir 13 24
6. Kayserispor 14 23
7. Trabzonspor 13 23
8. Beşiktaş 13 22
9. Alanyaspor 14 17
10. Gaziantep FK 13 16
11. Antalyaspor 12 16
12. Giresunspor 13 15
13. Kasımpaşa 13 15
14. Hatayspor 13 14
15. Karagümrük 13 13
16. Ankaragücü 13 13
17. Sivasspor 14 11
18. İstanbulspor 13 8
19. Ümraniye 13 7
Takımlar O P
1. Eyüpspor 16 37
2. Samsunspor 15 27
3. Keçiörengücü 15 26
4. Rizespor 14 25
5. Pendikspor 14 25
6. Bodrumspor 15 25
7. Boluspor 15 25
8. Manisa FK 15 24
9. Bandırmaspor 15 24
10. Sakaryaspor 16 22
11. Altay 15 21
12. Adanaspor 15 18
13. Göztepe 14 18
14. Tuzlaspor 15 16
15. Erzurumspor 15 14
16. Altınordu 15 12
17. Ö.K Yeni Malatya 15 11
18. Gençlerbirliği 15 7
19. Denizlispor 15 6
Takımlar O P
1. Arsenal 14 37
2. M.City 14 32
3. Newcastle 15 30
4. Tottenham 15 29
5. M. United 14 26
6. Liverpool 14 22
7. Brighton 14 21
8. Chelsea 14 21
9. Fulham 15 19
10. Brentford 15 19
11. Crystal Palace 14 19
12. Aston Villa 15 18
13. Leicester City 15 17
14. Bournemouth 15 16
15. Leeds United 14 15
16. West Ham United 15 14
17. Everton 15 14
18. Nottingham Forest 15 13
19. Southampton 15 12
20. Wolves 15 10
Takımlar O P
1. Barcelona 14 37
2. Real Madrid 14 35
3. Real Sociedad 14 26
4. Athletic Bilbao 14 24
5. Atletico Madrid 14 24
6. Real Betis 14 24
7. Osasuna 14 23
8. Rayo Vallecano 14 22
9. Villarreal 14 21
10. Valencia 14 19
11. Mallorca 14 19
12. Real Valladolid 14 17
13. Girona 14 16
14. Almeria 14 16
15. Getafe 14 14
16. Espanyol 14 12
17. Celta Vigo 14 12
18. Sevilla 14 11
19. Cadiz 14 11
20. Elche 14 4

Gelişmelerden Haberdar Olun

@