29.07.2019, 11:52 192

Turan ve Turancılık

"Turan, Türklerin yaşadığı bütün topraklardır."[1]
Hüseyin Nihal Atsız
 
TURAN VE TURANCILIK
 
 
İran kaynaklarınca bütün Türklere, Turani kavim denildiği ve Türklerin yaşadığı Türkistan topraklarına da Türk Yurdu anlamına gelen Turan ifadesinin kullanıldığı bilinmektedir. Turan, sözcük olarak değişik kaynaklarda yer almış ve genel olarak Türk soylu topluluklara yönelik kullanılmıştır.
                Ancak “Dilde fikirde, işte birlik” ifadesi Turan kavramını en iyi anlatan bir söz olsa gerek.
Nitekim, Rusların, Türklere karşı uyguladığı asimilasyon politikalarına karşı Rusya’da yaşayan Türk aydınlarının başlattığı Cedit Hareketi, Türkçülük Turancılık fikrini de besleyen ana kaynaklar arasında yer alır.  Gaspralı İsmail’in bütün Türkistan coğrafyasını gezerek gazete, dergi, okul faaliyetleri ile Türkçülük- Turancılık fikri zemin bulmuş ve milli ülküye dönüşmüştür.
Turancılık fikrinin doğuşu ile ilgili yerli ve yabancı kaynakları taradığımızda şu yaklaşımları görürüz. Turancılığın batıcılığa bir tepki olarak doğduğu yaklaşımı dillendirilse de çok da gerçekçi değildir. Çünkü Türkçülük-Turancılık fikri, başlangıcından itibaren özellikle 1900’lü yıllardaki milliyetperver münevverlerin bir ilim, fikir, edebiyat ve sanat hareketi olarak gelişme gösterdiği vakıadır. Siyasi yaklaşımlar ve siyasetle birlikte diğer faaliyetler zamanla yer bulmuştur.
Türkçülük-Turancılık hareketinin Panislavizm'e bir tepki olarak doğduğu görüşü, daha gerçekçi durmaktadır. Çünkü Türklüğün büyük bir bölümü 18. Yüzyıldan itibaren Rus çarlığının hegemonyasındaydı. Türklerin bağımsızlık mücadelesi milli bir ülküyü, Turan idealini de beslemiştir.
Çünkü Türklüğünü zulmü altına almış olan Panslavizm’in Batı'da da en büyük hedefi Osmanlı Devletini çökertmekti. Balkan isyanlarında da Rus politikalarının etkisi vardı.
Batı Türkleri arasında milli şuurun gelişmesinde Rus savaşlarının doğurduğu acıların, bu savaşlarda gösterilen kahramanlıkların, çekilen ıstırapların, ağır toprak kayıplarının büyük rolü vardır. Bütün bunlar o yüzyıl içinde Türkçülük ve akabinde Turancılık fikrini ortaya çıkaran, besleyen asli unsurlar arasında yer alır.
                Osmanlı Türkleri için Türkçülük-Turancılık akımının kendi iç şartlarımızdan doğan ve dış şartlarla birleşen başka sebepleri de vardı. En temel gerekçe, her yıl biraz daha çöküntüye ve yok olmaya doğru giden Devlet-i Aliye için kurtarıcı formüller aranıyordu. 
Yusuf Akçura’nın yazdığı makalede de gördüğümüz gibi Devlet-i Aliye’yi kurtarmak için üç temel fikri akım gelişmişti.
                Tanzimat'tan sonra ileri sürülen başlıca görüş, Osmanlıcılık idi. Her şeyden evvel devletin o günkü sınırlarını korumak ve devam ettirmek arzusundan doğan bu görüşün esası, devlet birliği fikri çevresinde bütün Osmanlı tebaasını birleştirmekti. Devletin kurucusu ve sahibi olarak bu görüşü, herkesten önce ve büyük bir samimiyetle Türkler benimsedi. Bu tabii idi, ancak başka da kimse benimsemedi. Dolayısı ile pratik hiçbir sonuç doğuramadan yok oldu, gitti. 
1908 yılından itibaren yine devletin kurtulması için ortaya atılan bir diğer siyasi görüş İslamcılık yani İslam Birliği anlayışı oldu. Bu yaklaşım da, Müslüman Osmanlı tebaasının birliğini korumaktı. Ancak göz ardı edilen bir husus vardı ki ayrılıkçı hareketler sadece Hıristiyan tebaadan değil sair ırklardan oluşan Müslümanlardan da yaygın bir şekilde teberrüz ediyordu. Nitekim bu görüş de, umulan sonucu vermeyecekti.
Devrin aydınları bu ahval içinde devletin kurtuluşunun, kendi tarihi çizgisini hatırlayan, milletler içerisindeki varlığını fark eden bir görüş ile mümkün olacağı bu görüşün de Türkçülük ve onun o zamanki siyasi ülküsü olan Turancılık ile gerçekleşeceği üzerinde temel yaklaşımlar ortaya koydular.
Aynı dil ile konuşup, aynı kültürle yoğrulmuş ve dünyanın değişik yerlerinde hüküm sürmüş bütün Türkler Turan’ın bir parçasıdır.
Türkistan coğrafyasının her karışında, Balkanların pek çok alnında, İran içinde, Irak, Suriye ve Afganistan’ın kuzeyinde- ki doğru ifade Güney Türkistan olmalı- Avrupa’nın değişik yerlerinde yaşayan her Türk Turan idealinin bir ferdidir.
Esas itibariyle, bütün Türklerin coğrafya birliği ülküsüne Turancılık denilmiştir ki, Ziya GÖKALP bunu Türkçülüğün Esasları isimli kitabında, Türkçülüğün uzak ideali şeklinde belirtir.
Uzak idealler için gerçekleşip gerçekleşmeme şartının aranmayacağını, onun “ruhlardaki vecdi sonsuz bir dereceye yükseltmek için ulaşılmak istenilen çok cazibeli bir hayal”[2] olduğunu söyleyen Gökalp, bu cazibeyi Türkçülük anlayışının da gereği olarak görür. Nitekim, Türkçülük ideali bütün Türkleri kapsayan bir mefkure olduğuna göre Turancılığın da ilk merhalesidir diyebiliriz.
Turancılık ideali Türkçülüğün de ivme kazanmasını sağlamıştır. Aynı şekilde Türkçülük anlayışı nihai hedef olarak Turan idealini benimsemiş olması aradaki bağı kuvvetlendirmiş, yakın ve uzak hedefler netleşmiştir.
                Gökalp de Turancılığın, Türkçülüğe kattığı şevkten bahseder. “Turan mefkuresi olmasaydı, Türkçülük bu kadar süratte yayılmayacaktı. Bununla beraber, kim bilir, belki gelecekte Turan mefkuresinin gerçekleşmesi de mümkün olacaktır. Mefkure geleceğin yaratıcısıdır.
Dün Türkler için hayali bir mefkure halinde bulunan millî devlet, bugün Türkiye'de gerçek halini almıştır.”[3] Ziya Gökalp bu eserinde Türkçülüğün uzak hedefi olarak belirttiği Turan için Türklerin dilde, edebiyatta, kültürde birleştirmek, şeklinde ifade eder. Turan için bu tespitlerin vazgeçilmez olduğu aşikardır.
Bugün, üç yüz milyonluk Türk dünyasının ortak bir dil, ortak bir tarih ve elbette bunların bileşenleri ile kuvvet kazanacak olan ortak bir kültür temelli yapılanma oluşturması Turanın da belli oranda gerçekleşmesi demek olacaktır.
 
Turancılığı, Türkçülüğün siyasi amacı olarak gösteren Hüseyin Nihal Atsız, “Yeryüzündeki bütün Türklerin geçmişte olduğu gibi, tek devlet altında birleşmesidir.”[4], der.
23 Haziran 1934 yılında Orhun Dergisinin 8. Sayısında Türk Birliğinden detaylı bir şekilde bahseden Atsız, bunun milli bir ülkü olduğunu söyler.
Alparslan Türkeş ise tıpkı Hüseyin Nihal Atsız gibi 3 Mayıs 1944’te yargılandığı Irkçılık Turancılık davasından yargılanmış ve ceza almış bir Türk birliği taraftarı olarak önce “turan” kavramını izah edip Türk Birliği üzerinde durur. “Kırım'da İsmail Gaspıralı, Kazan'da Başkurt memleketinde, Azerbaycan'da Türkistan'da başkaları... Yer yer orada bulunan Türk toplumları da kendilerini yabancı boyunduruğundan kurtarmak için birbirlerinin aynı olan, başka başka parçalar halinde bulunan toplumlar birbirleriyle kültür bağları kurmuşlardır. Bunun neticesi olarak da o günlerde memleketimizde bir Pantürkizm siyasi fikir cereyanı yayılmış ve devlet adamlarına kadar Türkizm siyasi fikir ulaşmıştır.[5]
Türkizm olarak ifade edilen ideolojik tutum zamanla Turancılık şeklini almıştır. Başlangıçta hürriyetin ateşleyici unsuru olarak görülen Türkçülük, beraberinde dünya üzerindeki Türklerle kurulan bağlarla Turancılığı şekillendirmiştir. Türkeş, “Turancılık fikri ise, daha geniş bir saha bulmuştur.”[6] diyerek fikrin, dünya üzerindeki bütün Türkleri kapsadığını belirtmiştir.
 
Alparslan Türkeş Türk birliği ülküsünün bir hayal gibi görülmemesi gerektiğini belirttikten sonra  mesele ile ilgili temennisini “… Türk Birliği ülküsü, yer yüzündeki bütün Türklerin bir millet ve devlet halinde, bir bayrak altında toplanması ülküsüdür. Bunun tahakkuku, bazı kimselere ilk bakışta imkânsız gibi görünebilir…” [7] şeklinde açıklar.
Elbette Turan idealine ulaşabilmek öncelikle Türk milliyetçilerinin her birinin yaşadıkları Türk topraklarının maddi ve manevi yükselmesi, yücelmesi ülküsünü gerçekleştirme mecburiyeti vardır.
Her Türk devleti, kendi ayakları üzerinde durmanın ötesinde bulunduğu coğrafyada denge unsuru olacak bir güce kavuşması temin edilmelidir.
Günümüze baktığımızda, bağımsız yedi Türk devleti Özerk Türk toplulukları ele alındığında Türklerin yaşadığı coğrafyayı üç başlıkta ele alabiliriz.
1. Türkistan coğrafyasında yaşayan Türkler,
2. Türkiye Türkleri,
3. Avrupa’da yaşayan Türkler.
                Tabi bu coğrafi sahanın içinde Türk Medeniyetinin etkili olduğu bütün kadim topraklar ve Türk nüfusun bulunduğu her yer bulunmaktadır.
                O zaman Turancılığın içine her Türk topluluğun yaşadığı yerde hür, egemen ve insan hakları esası içinde yaşamlarını sürdürmesi ilk madde olarak girmelidir.
Ardından da bütün Türklerin ortak dil, ortak, edebiyat, ortak tarih, ortak bilişim, ortak ekonomi, ortak savunma gibi birlikteliklere kavuşması için çalışmak Turancılığın hedefleri olarak belirlenmesi uygun olacaktır.
                Uzun yıllarca, bütün Türklerin bir bayrak altında toplanması olarak anlata geldiğimiz Turancılığı, yeryüzündeki bütün Türklerin, dil, tarih, ekonomik, kültürel, siyasi, askeri birlikteliği şeklinde ifade etmek daha gerçekçidir.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
[1] Hüseyin Nihal Atsız, Makaleler- ııı, syf 60, Baysan yayınları, 1992, İstanbul
[2]Ziya GÖKALP, Türkçülüğün Esasları, syf, 25, Varlık Yayınları, mayıs 1968, İstanbul
[3] Ziya GÖKALP, Türkçülüğün Esasları, syf27, MEB, 2016, İstanbul  (Mehmet Kaplan- Türk Klasikleri)
[4] Hüseyin Nihal Atsız, Makaleler- ııı, syf 57, Baysan yayınları, 1992, İstanbul
[5] Alparslan TÜRKEŞ, Millî Doktrin Dokuz Işık, s. 155, Kamer Yayınları, İstanbul 1978
[6] Alparslan TÜRKEŞ, Millî Doktrin Dokuz Işık, s. 156, Kamer Yayınları, İstanbul 1978
[7] Alparslan TÜRKEŞ, Millî Doktrin Dokuz Işık, s. 156, Kamer Yayınları, İstanbul 1978
Yorumlar (0)
Son Yorumlar
Niğde basını özgürrrrrrrrrrrrrrrr
niğdemizin medarı iftiharı.seni seviyoruz büyük başkan. canımızsın.öl de ölelim....
HAYIRLI OLSUN.BAŞARILAR DİLERİZ.
Güzel ilçemiz çiftlikte bunu yapan birkaç ahlaksız yüzünden su heba oluyor.Dünya bir damla su için belki savaşacak.Hocalarımızın bu cuma ve gelecek cuma namazlarında hutbede bu konuya değinmelerini öneriyorum.Ahlaksızlara inat suyumuzu dikatli kullanalım.su hayattır.
sanki kemerhisarda bundan önce yüzlerce vaka çıkmış gibi haber yapıyorsunuz YALAN HABERİ BIRAKIN İDDANIZI İSPATLAMAKLA SORUMLUSUNUZ.
20°
açık
banner696
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 05 Temmuz 2020
İmsak 03:30
Güneş 05:17
Öğle 12:51
İkindi 16:44
Akşam 20:14
Yatsı 21:54
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 30 63
2. Trabzonspor 29 58
3. Sivasspor 29 53
4. Galatasaray 29 52
5. Beşiktaş 29 50
6. Fenerbahçe 30 49
7. Alanyaspor 30 48
8. Göztepe 30 38
9. Gaziantep FK 30 38
10. Antalyaspor 30 37
11. Kasımpaşa 29 35
12. Gençlerbirliği 30 32
13. Denizlispor 30 32
14. Malatyaspor 30 29
15. Çaykur Rizespor 29 29
16. Kayserispor 29 28
17. Konyaspor 29 27
18. Ankaragücü 30 25
Takımlar O P
1. Hatayspor 31 57
2. Bursaspor 32 55
3. Adana Demirspor 31 54
4. Erzurum BB 31 53
5. Akhisar Bld.Spor 31 51
6. Fatih Karagümrük 31 50
7. Altay 31 50
8. Ümraniye 31 44
9. Keçiörengücü 31 44
10. Giresunspor 31 44
11. Menemen Belediyespor 32 42
12. Balıkesirspor 31 35
13. İstanbulspor 31 34
14. Altınordu 32 33
15. Boluspor 31 30
16. Osmanlıspor 31 24
17. Adanaspor 32 21
18. Eskişehirspor 31 12
Takımlar O P
1. Liverpool 32 86
2. Man City 32 66
3. Leicester City 33 58
4. Chelsea 33 57
5. M. United 33 55
6. Wolverhampton 33 52
7. Arsenal 33 49
8. Sheffield United 32 47
9. Tottenham 32 45
10. Burnley 32 45
11. Everton 32 44
12. Newcastle 32 42
13. Crystal Palace 33 42
14. Southampton 32 40
15. Brighton 33 36
16. West Ham 32 30
17. Watford 33 28
18. Aston Villa 32 27
19. Bournemouth 33 27
20. Norwich City 33 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 33 74
2. Barcelona 33 70
3. Atletico Madrid 34 62
4. Sevilla 33 57
5. Villarreal 33 54
6. Getafe 33 52
7. Real Sociedad 33 50
8. Athletic Bilbao 33 48
9. Valencia 34 47
10. Granada 34 47
11. Osasuna 33 44
12. Levante 33 42
13. Real Valladolid 34 39
14. Real Betis 34 38
15. Deportivo Alaves 34 35
16. Eibar 33 35
17. Celta de Vigo 34 35
18. Mallorca 34 29
19. Leganés 33 25
20. Espanyol 33 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@