Niğde’de Nazara Karşı Korunma Gelenekleri

Halk arasında özellikle mavi gözlü ya da gök gözlü insanların nazar gücünün daha kuvvetli olduğuna inanılır ayrıca yeşil gözlü veya çakır gözlü kişilerin nazarının değdiği de söylenir.

KÜLTÜR 23.09.2020, 22:04 23.09.2020, 22:14 tiyo
1130
Niğde’de Nazara Karşı Korunma Gelenekleri
banner830

Şair Yazar Mehmet BAŞ yazdı

İnsanlarımız güzel bir şey gördüklerinde aman nazar değmesin maşallah derler. Nazar değmesi güzel olana ulaşılmaz olana haset duyulan şeylere karşı insanını negatif enerjisini boşaltmasıdır. Bir nevi yanan ocağa bir kucak kar atmaya benzer. Gerçekten bazı insanların bakışlarında bu negatif enerjiyi görmek mümkündür. Onlar baktıkları zaman insanların ve eşyanın üzerinde büyük bir yıkıma yol açarlar. ” Nazar deveyi kazana insanı mezara sokar “diye boşuna söylenmemiştir.  Nazarın bir diğer adı da göz değmesidir. Göz değmesine karşı çeşitli önlemler alınır. 

İlimizde nazara karşı alınan önlemlerden bilebildiğimiz kadarını burada aktarırken konuyla ilgili bir hatıramı paylaşmak istiyorum. Yıllar önce Çamardı’nın bir köyünde bir düğün merasimine kucağında yavrusu ile birlikte gelen bir anneye kaynanasının kızdığını gördüm. Çocuğu niye getirdin burada şu kadın var onu nazarı değer dedi. Hemen çocuğun yüzüne biraz çamur biraz kül sürdü. İlimizde az da olsa bu gelenek hala birçok köyde yaşıyor.  Çocuk daha kundaktayken gözüne nazar değmesin diye sürme çekilmektedir.

Nazara karşı alınan önlemlerden biriside kurşun döktürme geleneğidir. Kurşun dökme işi, farklı yerlerde birbirine benzer şekillerde yapılmaktadır. Kurşun, bir kepçenin ya da küçük bir tavanın içine konup ateşte eritilir. Diğer taraftan hasta dizüstü oturtulur ve başına bir tülbent örtülür. Eritilen kurşun, birtakım dualar ya da çeşitli sözler eşliğinde, hastanın başının üstünde tutulan içi su dolu kaba boşaltılır. Kurşunun suyun içinde aldığı şekillere bakılarak nazarı değdirenin cinsiyeti, fiziksel özellikleri vb. hakkında yorumlarda bulunulur. Kurşunun ateşte eritilip suya dökülmesi işi, üç kez tekrarlanır. Daha sonra kaptaki suyla hastanın yüzü üç kez yıkanır ve bu su ayak basılmayan bir yere dökülür.

Bunun dışında Niğde”de üzerlik tüttürme geleneği hala devam etmektedir. Üzerlik tohumları yakılarak dumanı evin içinde dolaştırılır. Bu geleneklerin ta Orta Asya’ya uzanan bir yolu vardır. İslamiyet öncesi Türk tıbbında, bazı hastalıkların tedavisinde; cin çarpmasında hastanın yüzüne soğuk su serpilir; üzerlik veya öd ağacı ile tütsülenir; çocukları perilerden ve nazarlardan korumak amacı ile tütsü yapılır. İçine üzerlik konulan bir tava ağzı kapalı olarak ateşte tutulur. Üzerlik patlamaya başlayınca tava ocaktan indirilip kapağı açılır ve böylece çıkan dumanın nazara uğramış kişiye doğrudan yönelmesi sağlanır. Bebekler, küçük çocuklar, tütsünün üzerinden geçirilir veya tütsü kabı onların etrafında dolaştırılır. Daha sonra bu kap evin içinde gezdirilerek kalan son dumanla ev tütsülenir. Evin tütsülenmesiyle nazarın ortadan kaldırılmasının yanı sıra bir köşede saklanmış olan cinlerin de üzerlik tütsüsü sayesinde evden kaçacağına inanılır.

 İlimizde kıskançlık dolu ya da kötü niyetli bir bakışın etkisini ortadan kaldırmak için yaygın olarak “nazar boncuğunun kullanıldığı da görülür. Mavi renkli olup üzerinde göz resimleri ya da çeşitli göz şekilleri bulunan bu boncuk, çocukların kundağına, omzuna, yastığına iliştirilir; büyüklerin de isteğe bağlı olarak boyunlarına, bileklerine hatta yüzük şeklinde olmak üzere parmaklarına ya da kıyafetlerinin görünecek bir yerine takılabilir

Niğde’ye geldiğinde tarlanın ortasında kurumuş bir inek kafası görenlerin şaşırmasına gerek yoktur. Çünkü Niğde’nin çoğu köyünde mahsulleri nazardan korumak için bağ-bahçe ya da tarlanın içine bir sırık üzerinde at, eşek, koyun, inek, köpek gibi hayvanlardan birinin kafatası dikilir.

Şap da kötü bakışları kendisine çeken nazarlıklardan biridir. İlimizin bazı köylerinde şap bir beze sarılarak üstte taşınır ya da evin bir köşesine asılır. Şap’ın kötü niyetli bakışlara maruz kaldıkça kendiliğinden eridiği söylenir.

Vatandaşlarımız arasında madenden yapılmış el şeklindeki süslerde nazarlık olarak kullanılmaktadır. İlimizde bazı evlerin hemen girişine, üzerine insan gözü çizilen ya da mavi göz boncuğu yapıştırılan, bakırdan yapılmış bir elin asıldığını görebiliriz.

Niğde’nin köylerinde nazarlık olarak at ve eşek nalı sıkça kullanılır. Nalın bulunmadığı durumlarda nal şeklindeki madenlerden ya da üzerine mavi boncuk yapıştırılmış plastik nallardan yararlanılır. Bunlar genellikle evlere, arabalara asılır. Asıl eşek veya at nalları da birkaç boncukla beraber hayvanların boyunlarına takılır

Halk arasında özellikle mavi gözlü ya da gök gözlü insanların nazar gücünün daha kuvvetli olduğuna inanılır ayrıca yeşil gözlü veya çakır gözlü kişilerin nazarının değdiği de söylenir.

Küçük çocukları ya da yetişkinleri nazardan korumak için alınan tedbirlerden birisi; hocaya ya da bir din adamına “nazar muskası” hazırlatmaktır. Kur’an’ın bir veya birkaç suresi yahut çeşitli duaların bir kâğıda yazıldıktan sonra bunun üçgen şekline getirilip yedi kat muşambaya sarılmasıyla yapılan muska, bir bez kılıf içerisinde omuzda, boyunda ya da koyunda taşınır.

Dinsel açıdan ise daha ziyade Felak ve Nas surelerini ve Ayetel Kürsi’yi okuyarak önlem alınmaya çalışılır. Bu konuda hurafelerin ve din dışı tedbirlerin alanı dinin önüne geçmiş durumdadır. Hatta dinde olmadığı halde din adına yapılan işler dinsel bir hava kazanmıştır.

Elemtere fiş kem gözlere şiş, kırk bir kere maşallah nazar değmez inşallah diyor ‘nazar etme ne olur, çalış seninde olur’ diyerek yazımızı nihayete erdiriyoruz. Allah işlerimizi nazardan, yollarımızı düşmandan hayatımızı nankör kullarından uzak tutsun. 

Kaynak: TİYO AJANS
Yorumlar (0)
Son Yorumlar
Bu suça herkes ortak. CHPyi kastetmiyorum. Toplum olarak o botokslu yalama geldiğinde herkes gitti onu karşılamaya. Şimdi ise CHP harici kimsenin yüzü yok yalanlamaya. O zaman akpnin ekmeğine yağ sürüyordu bu botokslu. O zaman bizim oğlandı onlar için. ne zaman suriyede petrolden silahtan çıkar çatışması çıktı kötü oldu bu. Yarın birileri çıkar kandırıldık Allah affetsin der, o zaman bu botokslu mafyayı karşılamaya gidenler de vicdan rahatlatır alkışlar onu söyleyenleri. Balık baştan değil sondan koktu malesef
başkanım Doğu Türkistan zülümlerine ses çıkarılmıyor akdeniz geriliminde bizi ilk satan filistindir. One mınute "Yerli Tohumu" yasaklayıp ekene hapis cezası veren; "İsrail Tohumuna" teşvik veren kim? biri filistin bekası için 5000 bin türkücü ile biri de perde dantel kefenlileri alıp filistinlilere katılıp şavaşsınlar
Mantıksız HABER Maliyet 2450 taban fiat 2500 OLSUN bence çoook mantıksız Çiftçi ne kazanacak
Ellerine kalemine yüreğine sağlık.Nede güzel tasvir etmişsin Kemerhisar ımızın içler acısı halini.Ben doğma büyüme Kemerhisarlıyım şu anda 72 yaşındayım. Aksaray da ikamet etmekteyim ama yazları 4 ay Kemerhisarda kalmaktayım. Obakir güzel Kemerhisardan hiç bir güzellik kalmadı.Şimdide inşaatçılar 6 katlı 7 katlı binalar yapmaya başladılar .Hasılı elbirliğiyle Kemerhisarı mahvettik.Çook üzgünüm.
Vay zavallılar vay. Mafya dan ne umuyorlar sa. Zihniyet farklı yapacak bir şey yok.
18°
parçalı bulutlu
24_09_2013_02 Image Banner 142 x 60 24_09_2013_02 Image Banner 142 x 60
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 15 Mayıs 2021
İmsak 03:46
Güneş 05:24
Öğle 12:43
İkindi 16:33
Akşam 19:51
Yatsı 21:22
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 40 84
2. Galatasaray 40 84
3. Fenerbahçe 40 82
4. Trabzonspor 40 71
5. Sivasspor 40 65
6. Hatayspor 40 61
7. Alanyaspor 40 60
8. Karagümrük 40 60
9. Gaziantep FK 40 58
10. Göztepe 40 51
11. Konyaspor 40 50
12. Başakşehir 40 48
13. Rizespor 40 48
14. Kasımpaşa 40 46
15. Malatyaspor 40 45
16. Antalyaspor 40 44
17. Kayserispor 40 41
18. Erzurumspor 40 40
19. Ankaragücü 40 38
20. Gençlerbirliği 40 38
21. Denizlispor 40 28
Takımlar O P
1. Adana Demirspor 34 70
2. Giresunspor 34 70
3. Samsunspor 34 70
4. İstanbulspor 34 64
5. Altay 34 63
6. Altınordu 34 60
7. Ankara Keçiörengücü 34 58
8. Ümraniye 34 51
9. Tuzlaspor 34 47
10. Bursaspor 34 46
11. Bandırmaspor 34 42
12. Boluspor 34 42
13. Balıkesirspor 34 35
14. Adanaspor 34 34
15. Menemenspor 34 34
16. Akhisar Bld.Spor 34 30
17. Ankaraspor 34 26
18. Eskişehirspor 34 8
Takımlar O P
1. Man City 36 83
2. M. United 36 70
3. Leicester City 36 66
4. Chelsea 36 64
5. Liverpool 35 60
6. West Ham 35 58
7. Tottenham 35 56
8. Everton 35 56
9. Arsenal 36 55
10. Leeds United 36 53
11. Aston Villa 35 49
12. Wolverhampton 35 45
13. Southampton 36 43
14. Crystal Palace 35 41
15. Burnley 36 39
16. Newcastle 36 39
17. Brighton 35 37
18. Fulham 36 27
19. West Bromwich 35 26
20. Sheffield United 35 17
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 36 80
2. Real Madrid 36 78
3. Barcelona 36 76
4. Sevilla 36 74
5. Real Sociedad 36 56
6. Real Betis 36 55
7. Villarreal 36 55
8. Celta de Vigo 36 50
9. Athletic Bilbao 36 46
10. Granada 36 45
11. Osasuna 36 44
12. Cádiz 36 43
13. Levante 36 40
14. Valencia 36 39
15. Deportivo Alaves 36 35
16. Getafe 36 34
17. Huesca 36 33
18. Real Valladolid 36 31
19. Elche 36 30
20. Eibar 36 30

Gelişmelerden Haberdar Olun

@