Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü

Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü ... Şair Yazar Mehmet BAŞ yazdı.

KÜLTÜR 04.12.2020, 08:48 Faruk
681
Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü
banner830

Şair Yazar Mehmet BAŞ yazdı. 

Son yıllarda Bor bölgede etkili bir müzik üretim merkezine dönüşmüştür. Bor’da bulunan müzik yapımcıları sosyal medyanın ve yeni teknolojilerin etkisiyle birçok müzisyeni meşhur etmişlerdir. Eski günlerin düğün çalgıcılarının yerini şimdi youtube starları almıştır. Yöremizin çocukları olan; Aycan Öner, Havva Öğüt, Ahmet Arslan, Hacı Onay, Emre Tunçbilek, Kenan Bıyık, Cengiz Yılmaz, Mehmet Erdurucan, Samet Durukan, Selçuk Bıyık Sazcı Hüso, Mustafa Tereci ve adı şu anda aklıma gelmeyen isimler bugün sosyal mecralarda geniş bir izleyici kitlesine hitap etmeye başlamışlardır. Bu isimler Kaman, Kırşehir, Keskin ekiplerinin karşısına bugün aynı müzik tarzıyla çalıp söyleyen bir Niğde Ereğli Aksaray ekibi olarak çıkmaktadırlar. Bu isimlerin yaptıkları müziklerin çoğunda yerel tavırlarla çalınıp söylenen bir arabesk tavır dikkat çekmektedir.

Bilhassa Hasan dağı eteğindeki köylerin düğünlerinde tanınmış bozlak üstatlarının sahneye çıkması yörede Kırşehir etkisini doğurmuştur. Niğde tavrı Neşet Ertaş’ın etkisiyle Kırşehir tavrına evrilmiştir. Esasında Cavit Kılınç ve ekibinin müzik tavrı Niğde yöresinin müzik anlayışını daha çok yansıtmaktadır.

Niğde yakın geçmişte müzik kültürü olarak gerçekten çok çeşitli sesleri içinde barındıran bir yerdi. Toros bölgesinde davul zurnalı düğünler yapılırken çoğu yerde ince saz keman ekibi ile düğünler yapılırdı. Toros bölgesinde Pozantılı Cumali, Aşık İmami, Halit Arapoğlu , Arzu Bacı, Gül Ahmet Yiğit, Dilber Ay, Hacı Karakılçık gibi sanatçılar daha çok dinlenirdi. Birde Balkanlardan gelen muhacirlerin kendine has bir müziği vardı. Fakat şimdi hangi düğüne gidersek gidelim pavyon havaları ile karışık mahalli unsurlarla beslenmiş bu arabesk müzik karşımıza çıkıyor. Son yıllarda yapılan müziklerde hip hop ve rap etkisinden de söz edebiliriz.

Esasında ilk çıktığında sesi kullanma tavrı ile tüm ülkeye hitap eden çoğu sanatçı eğlence mekânları ve düğünlerin etkisiyle sesini kırsala yakın bir üslupla kullanmaya başlıyor. Sesin tavrı bir arz talep dengesiyle yeniden oluşuyor. Bu konuyla ilgili Havva Öğüt’ü örnek verebiliriz, ilk başlarda İstanbul şivesine yakın bir dille icrada bulunurken şimdi daha mahalli bir tavırla sesini kullanmaya başlamıştır.

Yöresel tavrını koruyan sanatçılarımızdan söz edersek; Ali Ercan, Ziya Özdağ, İlhan Sancaktaroğlu gibi sanatçılarımızı örnek verebiliriz. Bu isimler müzik geleneğimizin korunması noktasında önemli bir misyon üstlenmişlerdir.

Son yıllarda müziğin ritmini artıran makinalar ile yöresel söyleyişi yavaş olan müzikler sanki maraton takılmış gibi hızlandırıldı. Örneğin; Üç ayak gibi Naciyem gibi yöresel türkü ve halaylar normalinden çok daha hızlı çalınıp söyleniyor. Bu durum ilimizin müzik kültürü adına gerçekten üzücü bir durumdur. Niğde’nin kendine mahsus müzik tavrını koruması önemlidir.

Ayrıca Ankara pavyonlarında doğup büyüyen ve hangi kültüre ait olduğu belli olmayan bir müzik tavrı ise sadece yöremizi değil tüm memleketi etkilemiştir. Bağlamaya takılan elektrik müziğin kalitesini değil sesini artırmaktan başka bir işe yaramamıştır. Oğuz Yılmaz, Peçenekli Süleyman, Savaş Göçer , Ankaralı Namık, Ankaralı Turgut ve son dönem temsilcileri olan Hüseyin Kağıt, Ankaralı Yasin, Ankaralı Coşkun, Hasan Yılmaz ve benzeri isimlerden oluşan sanatçılar yöresel müziklerin melodilerini kullanarak bu melodiler üzerinden yeni güftelerle yeni bir söyleyiş ve yeni bir tarz oluşturmuşlardır. Mehmet Demirtaş, Gülşen Kutlu, Emel Taşçıoğlu, Nazlı Öksüz, İsmail Altunsaray, Erol Parlak gibi tavrını bozmadan devam edenleri parantez içine alabiliriz.

Birde olaya farklı bir açıdan bakarsak müziğimizin bu değişimi ve dönüşümü kırsaldan kente gelen fakat kentleşemeyen bu arada kırsala ait değerlerinide yitiren bir jenerasyonun sosyo kültürel durumunun yansımasından başka bir şey değildir.

Esasında bu işin realiteye bakan bir yönüde var. Bizim için buradan eleştirmek kolay, neticede bu insanlarda konservatuarda çalışmıyor. (Mesut Dağlı ) hariç. Geçimlerini sağlamak için illaki mekânlara çıkıp illaki düğünlere gidecekler. Esasında dinleyicinin kültürel kalitesi artıkça söylenenlerinde kalitesi elbette artacaktır. "Arabada beş evde onbeş" çillibom " tarzı müzikler kültürel bir irtifa kaybından başka birşey değildir. Millet olarak Dede Efendi'lerden, Mustafa Itri'lerden " bu pavyon müziklerine nasıl düştüğümüz sorgulanmalıdır.

Son tahlilde Bor merkezli yeni bir müzik dalgası doğmuştur. Her ne kadar bu bugün pek gündeme gelmesede ilerde etkileri daha çok görülecektir.

Kaynak: TİYO AJANS
banner697
Yorumlar (2)
BOLKAR 5 ay önce
Güzel bir konuya değinmiş sayın Mehmet Baş,,,,Bende burda Mesut Dağlı hariç hiç birinin kalıcı olacağını sanmıyorum. Yapılan müzik yoz ve kalitesiz.
Nebahat Çevirme 5 ay önce
Cok güzel bir makale olmuş halk müziği giderek iğrenç bir gürültü kirliligine boğuldu
Son Yorumlar
ak parti gibi dinci değilsiniz enazından
ömer feti iki aydan bu yana söylüyor ancak duydu sağırlar lakin patates ineklere yem oldu hem yeşillendi pişirirken dikkat etmek lazım
zaten böyle olmasını istiyorlar paranın dini imanı yok diyorlarya kendilerinin var sanki
Köy garajı ve Adliye Sarayının altından Ditaş altı üst geçit arasına 60 metrelik geniş düz bir bulvar yapılırsa şehrimizin iki yakasını birleştirir. Bu aradaki derenin yapılmayan kısmını da ıslah edersek iyi olur. Bu kısmın planlanması çok geri kaldı.
Değerli kardeşimiz hayırlı uğurlu olsun. Yolun ve bahtın açık olsun.
kapalı
banner832
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 13 Nisan 2021
İmsak 04:36
Güneş 06:02
Öğle 12:47
İkindi 16:27
Akşam 19:22
Yatsı 20:42
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 32 70
2. Fenerbahçe 33 66
3. Galatasaray 32 62
4. Trabzonspor 33 58
5. Alanyaspor 33 52
6. Gaziantep FK 32 50
7. Hatayspor 32 49
8. Karagümrük 33 49
9. Sivasspor 32 47
10. Göztepe 33 46
11. Antalyaspor 33 42
12. Konyaspor 32 40
13. Ankaragücü 32 36
14. Rizespor 32 36
15. Kasımpaşa 33 36
16. Malatyaspor 32 34
17. Başakşehir 32 33
18. Kayserispor 32 33
19. Gençlerbirliği 32 31
20. Erzurumspor 33 28
21. Denizlispor 32 26
Takımlar O P
1. Giresunspor 29 60
2. Samsunspor 29 57
3. Adana Demirspor 29 55
4. Altay 29 53
5. Altınordu 29 52
6. İstanbulspor 29 51
7. Ankara Keçiörengücü 29 49
8. Ümraniye 29 41
9. Tuzlaspor 29 41
10. Bursaspor 29 40
11. Bandırmaspor 29 39
12. Boluspor 29 35
13. Balıkesirspor 29 32
14. Adanaspor 29 31
15. Menemenspor 29 30
16. Akhisar Bld.Spor 29 25
17. Ankaraspor 29 22
18. Eskişehirspor 29 8
Takımlar O P
1. Man City 32 74
2. M. United 31 63
3. Leicester City 31 56
4. West Ham 31 55
5. Chelsea 31 54
6. Liverpool 31 52
7. Tottenham 31 49
8. Everton 29 47
9. Arsenal 31 45
10. Leeds United 31 45
11. Aston Villa 30 44
12. Wolverhampton 31 38
13. Crystal Palace 31 38
14. Southampton 31 36
15. Burnley 31 33
16. Brighton 30 32
17. Newcastle 31 32
18. Fulham 32 26
19. West Bromwich 31 24
20. Sheffield United 31 14
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 30 67
2. Real Madrid 30 66
3. Barcelona 30 65
4. Sevilla 30 61
5. Real Sociedad 30 47
6. Real Betis 30 47
7. Villarreal 30 46
8. Granada 30 39
9. Levante 30 38
10. Celta de Vigo 30 37
11. Athletic Bilbao 30 37
12. Cádiz 30 35
13. Valencia 30 34
14. Osasuna 30 34
15. Getafe 30 30
16. Huesca 30 27
17. Real Valladolid 30 27
18. Elche 30 26
19. Deportivo Alaves 30 24
20. Eibar 30 23

Gelişmelerden Haberdar Olun

@