Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü

Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü ... Şair Yazar Mehmet BAŞ yazdı.

KÜLTÜR 04.12.2020, 08:48 Faruk
648
Bor ve Niğde'de Mahalli Müziğin Dönüşümü
banner830

Şair Yazar Mehmet BAŞ yazdı. 

Son yıllarda Bor bölgede etkili bir müzik üretim merkezine dönüşmüştür. Bor’da bulunan müzik yapımcıları sosyal medyanın ve yeni teknolojilerin etkisiyle birçok müzisyeni meşhur etmişlerdir. Eski günlerin düğün çalgıcılarının yerini şimdi youtube starları almıştır. Yöremizin çocukları olan; Aycan Öner, Havva Öğüt, Ahmet Arslan, Hacı Onay, Emre Tunçbilek, Kenan Bıyık, Cengiz Yılmaz, Mehmet Erdurucan, Samet Durukan, Selçuk Bıyık Sazcı Hüso, Mustafa Tereci ve adı şu anda aklıma gelmeyen isimler bugün sosyal mecralarda geniş bir izleyici kitlesine hitap etmeye başlamışlardır. Bu isimler Kaman, Kırşehir, Keskin ekiplerinin karşısına bugün aynı müzik tarzıyla çalıp söyleyen bir Niğde Ereğli Aksaray ekibi olarak çıkmaktadırlar. Bu isimlerin yaptıkları müziklerin çoğunda yerel tavırlarla çalınıp söylenen bir arabesk tavır dikkat çekmektedir.

Bilhassa Hasan dağı eteğindeki köylerin düğünlerinde tanınmış bozlak üstatlarının sahneye çıkması yörede Kırşehir etkisini doğurmuştur. Niğde tavrı Neşet Ertaş’ın etkisiyle Kırşehir tavrına evrilmiştir. Esasında Cavit Kılınç ve ekibinin müzik tavrı Niğde yöresinin müzik anlayışını daha çok yansıtmaktadır.

Niğde yakın geçmişte müzik kültürü olarak gerçekten çok çeşitli sesleri içinde barındıran bir yerdi. Toros bölgesinde davul zurnalı düğünler yapılırken çoğu yerde ince saz keman ekibi ile düğünler yapılırdı. Toros bölgesinde Pozantılı Cumali, Aşık İmami, Halit Arapoğlu , Arzu Bacı, Gül Ahmet Yiğit, Dilber Ay, Hacı Karakılçık gibi sanatçılar daha çok dinlenirdi. Birde Balkanlardan gelen muhacirlerin kendine has bir müziği vardı. Fakat şimdi hangi düğüne gidersek gidelim pavyon havaları ile karışık mahalli unsurlarla beslenmiş bu arabesk müzik karşımıza çıkıyor. Son yıllarda yapılan müziklerde hip hop ve rap etkisinden de söz edebiliriz.

Esasında ilk çıktığında sesi kullanma tavrı ile tüm ülkeye hitap eden çoğu sanatçı eğlence mekânları ve düğünlerin etkisiyle sesini kırsala yakın bir üslupla kullanmaya başlıyor. Sesin tavrı bir arz talep dengesiyle yeniden oluşuyor. Bu konuyla ilgili Havva Öğüt’ü örnek verebiliriz, ilk başlarda İstanbul şivesine yakın bir dille icrada bulunurken şimdi daha mahalli bir tavırla sesini kullanmaya başlamıştır.

Yöresel tavrını koruyan sanatçılarımızdan söz edersek; Ali Ercan, Ziya Özdağ, İlhan Sancaktaroğlu gibi sanatçılarımızı örnek verebiliriz. Bu isimler müzik geleneğimizin korunması noktasında önemli bir misyon üstlenmişlerdir.

Son yıllarda müziğin ritmini artıran makinalar ile yöresel söyleyişi yavaş olan müzikler sanki maraton takılmış gibi hızlandırıldı. Örneğin; Üç ayak gibi Naciyem gibi yöresel türkü ve halaylar normalinden çok daha hızlı çalınıp söyleniyor. Bu durum ilimizin müzik kültürü adına gerçekten üzücü bir durumdur. Niğde’nin kendine mahsus müzik tavrını koruması önemlidir.

Ayrıca Ankara pavyonlarında doğup büyüyen ve hangi kültüre ait olduğu belli olmayan bir müzik tavrı ise sadece yöremizi değil tüm memleketi etkilemiştir. Bağlamaya takılan elektrik müziğin kalitesini değil sesini artırmaktan başka bir işe yaramamıştır. Oğuz Yılmaz, Peçenekli Süleyman, Savaş Göçer , Ankaralı Namık, Ankaralı Turgut ve son dönem temsilcileri olan Hüseyin Kağıt, Ankaralı Yasin, Ankaralı Coşkun, Hasan Yılmaz ve benzeri isimlerden oluşan sanatçılar yöresel müziklerin melodilerini kullanarak bu melodiler üzerinden yeni güftelerle yeni bir söyleyiş ve yeni bir tarz oluşturmuşlardır. Mehmet Demirtaş, Gülşen Kutlu, Emel Taşçıoğlu, Nazlı Öksüz, İsmail Altunsaray, Erol Parlak gibi tavrını bozmadan devam edenleri parantez içine alabiliriz.

Birde olaya farklı bir açıdan bakarsak müziğimizin bu değişimi ve dönüşümü kırsaldan kente gelen fakat kentleşemeyen bu arada kırsala ait değerlerinide yitiren bir jenerasyonun sosyo kültürel durumunun yansımasından başka bir şey değildir.

Esasında bu işin realiteye bakan bir yönüde var. Bizim için buradan eleştirmek kolay, neticede bu insanlarda konservatuarda çalışmıyor. (Mesut Dağlı ) hariç. Geçimlerini sağlamak için illaki mekânlara çıkıp illaki düğünlere gidecekler. Esasında dinleyicinin kültürel kalitesi artıkça söylenenlerinde kalitesi elbette artacaktır. "Arabada beş evde onbeş" çillibom " tarzı müzikler kültürel bir irtifa kaybından başka birşey değildir. Millet olarak Dede Efendi'lerden, Mustafa Itri'lerden " bu pavyon müziklerine nasıl düştüğümüz sorgulanmalıdır.

Son tahlilde Bor merkezli yeni bir müzik dalgası doğmuştur. Her ne kadar bu bugün pek gündeme gelmesede ilerde etkileri daha çok görülecektir.

Kaynak: TİYO AJANS
Yorumlar (2)
BOLKAR 2 ay önce
Güzel bir konuya değinmiş sayın Mehmet Baş,,,,Bende burda Mesut Dağlı hariç hiç birinin kalıcı olacağını sanmıyorum. Yapılan müzik yoz ve kalitesiz.
Nebahat Çevirme 2 ay önce
Cok güzel bir makale olmuş halk müziği giderek iğrenç bir gürültü kirliligine boğuldu
Son Yorumlar
Benim 4 ogrencim var esimde insaattan dustu is yapamiyor bizimde ihtiyacimiz var cocuklarim derse giremiyor
bunlar genç mülteci hani 65 yaş üzeri türk vatandaşlarına vurulacaktı.
önce suriyelilere mi vuruluyor bunlar suriyeli ya
Aksaray'a Kaptırmakta Olduğunuz NARLIGÖLÜ Niğde'ye Kazandırılması için ugraşılmalı Niğde'nin olanı Niğdeye kazandırılması lazım Bırakın Tebrikleri işe yarayın koltuk işgal etmeyi Niğdeye Bişeyler kazandırın...
Bu Toplantılarda Hibelerden bahsediliyor. Bu Hibeleri NARLIGÖLÜ Kazanmak için ve Turizm Sektörü Ayağına Katmak için Kullanılmalı ve O Çevrenin HAYAT bulması için ugraşılmalı Niğde'nin olanı Niğdeye kazandırılması Çevre illere değil
-3°
parçalı bulutlu
banner832
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 21 Ocak 2021
İmsak 06:22
Güneş 07:46
Öğle 12:58
İkindi 15:36
Akşam 17:59
Yatsı 19:18
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Beşiktaş 18 38
2. Fenerbahçe 18 38
3. Galatasaray 19 36
4. Gaziantep FK 19 34
5. Hatayspor 19 31
6. Alanyaspor 18 30
7. Trabzonspor 19 30
8. Karagümrük 18 27
9. Malatyaspor 19 27
10. Göztepe 19 25
11. Antalyaspor 19 25
12. Rizespor 19 24
13. Sivasspor 18 23
14. Başakşehir 19 23
15. Konyaspor 19 22
16. Kasımpaşa 18 22
17. Kayserispor 19 19
18. Gençlerbirliği 19 19
19. Erzurumspor 19 16
20. Ankaragücü 18 15
21. Denizlispor 19 14
Takımlar O P
1. Giresunspor 17 35
2. İstanbulspor 17 34
3. Samsunspor 17 33
4. Altay 17 32
5. Adana Demirspor 17 31
6. Tuzlaspor 17 30
7. Ankara Keçiörengücü 17 28
8. Altınordu 17 28
9. Bursaspor 17 27
10. Bandırmaspor 17 24
11. Adanaspor 17 21
12. Ümraniye 17 20
13. Boluspor 17 19
14. Menemen Belediyespor 17 16
15. Balıkesirspor 17 16
16. Akhisar Bld.Spor 17 13
17. Ankaraspor 17 9
18. Eskişehirspor 17 3
Takımlar O P
1. M. United 19 40
2. Man City 18 38
3. Leicester City 19 38
4. Liverpool 18 34
5. Tottenham 18 33
6. Everton 17 32
7. West Ham 19 32
8. Chelsea 19 29
9. Southampton 18 29
10. Arsenal 19 27
11. Aston Villa 16 26
12. Leeds United 18 23
13. Crystal Palace 19 23
14. Wolverhampton 19 22
15. Newcastle 18 19
16. Brighton 19 17
17. Burnley 17 16
18. Fulham 18 12
19. West Bromwich 19 11
20. Sheffield United 19 5
Takımlar O P
1. Atletico Madrid 16 41
2. Real Madrid 18 37
3. Barcelona 18 34
4. Villarreal 19 33
5. Sevilla 18 33
6. Real Sociedad 19 30
7. Granada 19 28
8. Real Betis 19 26
9. Cádiz 19 24
10. Getafe 18 23
11. Celta de Vigo 19 23
12. Levante 18 22
13. Athletic Bilbao 18 21
14. Valencia 18 19
15. Eibar 18 19
16. Real Valladolid 19 19
17. Deportivo Alaves 19 18
18. Elche 17 17
19. Osasuna 18 15
20. Huesca 19 12

Gelişmelerden Haberdar Olun

@