08.01.2022, 00:48 33

Kara Tren Gecikir Belki Hiç Gelmez

TÜRSAB yetkilileri ziyaretime gelip yöresel lezzetlerin tadılacağı “Gurme Vagonu” projesinden bahsedince dikkat kesildim. Niğde’yi de içine alacak olan taslak tur programı heyecan vericiydi. Hazırlanan programa göre Kayseri-Adana arasında sefer yapan Erciyes Ekspresi’ne yemekli vagon ilâve edildikten sonra her ana istasyonda o yöreye ait lezzetler sunulup yolculara seyahat boyunca muhtelif ikramlar yapılacaktı. Trenin hareketinden son durağa kadar kadim tadıcılar ile sonradan gurmeler Toros tünellerinin birinden girip birinden çıktıktan sonra muhteşem Varda Köprüsü ile Belemedik manzaralarını seyrederek Adana’ya kadar yolculuk edecek, yol boyu ha bire yiyip içmekten mide fesadına uğramadılarsa orada son noktayı koyup zırh kebabı ile hakiki şalgamın dibine vuracaklardı. Trenlerin yemekli vagonlarını özleyenlerin gözüne, gönlüne ve midesine hitap edecek nostaljik bir tur olacağı aşikârdı.

Bir taraftan üstadın anlattığı tur programını heyecanla dinliyor diğer taraftan da Niğde tren istasyonundaki anılarım hatırıma geliyordu. İlkokul yıllarımın sömestr tatillerinde İstanbul’a trenle gitmek için büyük heyecan duyardım. Kimi zaman yataklı vagonda kimi zaman ise altı kişilik kompartımanda yolculuk ederdik. Buharlı lokomotiflerin son yıllarıydı. Katar yaklaşırken önce düdüğü duyulur, ardından kapkara dumanlar arasında yaklaşan şimendifer görünürdü. İstasyon binası ve çevresi özellikle yaz aylarında Çukurovalı yaylacıların sarı sıcaktan kaçmasıyla pek kalabalık olur, katar perona yanaşınca vagonlara hücum edilirdi. Sandığın sepetin yerlerine yerleştirilip trenin hareket etmesiyle beraber tanışma ve ikram faslı başlar, ilerleyen saatlerde sohbetler koyulaşır, yolcular birbirleriyle kaynaşırdı. Uyku vakti geldiğinde kondüktörün dağıttığı çarşaflar serildikten sonra kompartıman asker koğuşu hâlini alır, vagonun tıkırtısıyla katarın sarsıntısı uykuya dalmayı hızlandırırdı. Gece boyunca altı kişinin yellenmesi, horultusu birbirine karışır ama kimse şikâyetçi olmazdı. Yatma saatine kadar sohbet edilip tanışıldığı için kadın erkek tüm yolcular aynı ortamda uyumaktan rahatsız olmazlardı. Gecenin çat ayazında Anadolu bozkırı geçilip sabaha karşı Geyve Boğazı aşıldıktan sonra, puslu bir İstanbul sabahına uyanılıp mahmur gözlerle Haydarpaşa Garı’na ayak basılırdı.

O vakitler Vagon-Lit firmasınca işletilen yataklı vagonların önünde Fransız lejyon subayı kılıklı hareket memurları dikkatimi çekerdi. 1.sınıf tarifesi uygulanan yataklı vagonların kırmızı kadife döşeli kompartımanları belli bir saatten sonra rahat döşeklere dönüştüğünde yolculara muhteşem bir konfor sunulurdu. Bu sınıfın kuşetliden farkı, tek kişilik veya aileye mahsus olması, içinde de genellikle pisuvar olarak kullanılan bir lavabonun bulunmasıydı. Tren hareket eder etmez kapıları tıkırdatan kondüktörler yüklüce bir bahşiş alamazlarsa sabaha kadar kapıyı tıkırdatmaya devam edip yolcunun bir ihtiyacı olup olmadığını sorar gibi yaparlardı.

Yemekli vagon ise bambaşka bir keyif mekânıydı. En âlâsından alakart menüler iştahımızı kabartsa da yolluk olarak; haşlanmış yumurta ile kuru köfte atıştırdığımızdan yemekli vagonda çoğunlukla barbunya pilâki veya patates kızartmasıyla geçiştirirdik. Restoran vagonunda jilet gibi giyimli, 1960’ların Yeşilçam filmlerinden fırlamış ince bıyıklı, saçları biryantinli garsonlar hizmet ederken demciler muhabbete dalar, icabında masalar paylaşılır, dostluklar kurulurdu. Gecenin ilerleyen vakitlerinde sohbetler derinleşir, yemek sonunda irtibat bilgiler alınıp verilir, o güne kadar bir kez bile karşılaşmamış olanlar sanki kırk yıllık dostlarmışçasına birbirlerine sarılarak ayrılırlar, hatta masanın hesabını ödemek için yarışırlardı.

Trenlerden yemekli vagonların kaldırılması ya da sadece çerez, tost, cips satılan kafeteryalara dönüştürülmesi kararı, kolektif yaşamdan bireyselliğe evrilmemizi hızlandırmakla kalmadı, hem yolculuk edip hem de ağız tadıyla yemek yeme zevkimizi ve spontan dostlukları da bitirdi. Bilumum seyahatlerde kimse kimseyle sohbet etmez oldu. Günümüzde ortakulağa kadar sokulu bluetooth kulaklıklar insanı çevresinden soyutlayıp iyice içine kapanmasına yol açıyor.

Uzunca bir dönem yolcu taşımada geri plâna itilmiş olsa da demiryollarımız son senelerde sürat ve hizmet kalitesi anlamında oldukça üst seviyeye çıktı. Özellikle Doğu Ekspresi turları sosyal medyanın da etkisiyle yok satar oldu. Demiryolu idaresi bu hat için özel turistik seferler başlattı. Muhtelif internet mecralarında yataklı vagonda yün çorap, kalp şeklinde pasta, küflü peynir, bitter çikolata, kadeh, üzüm suyu, pekmez ve şıra-şerbet fotoğraflarını gören genç arkadaşlar bu romantik seyahatlere yoğun ilgi gösterdiler. Tren biletleri aylar öncesinden tükendiğinden tur firmaları ellişer yüzer kişilik koltuk kapatmaya başladılar. TCDD buna benzer karşılıklı seferleri yetmişli yılların başında Yayla Treni adı altında Niğde-Adana-Ceyhan hattında hizmete sokmuştu. Zamanla Niğdeliler bu trene Boğa Treni adını taktılar. Bunun nedeni, ailelerini hafta içi Niğde’de bırakan yaylacı babaların cuma akşamları bu trenle Niğde’ye gelip, pazar akşamları da Adana’ya dönmeleriydi. Aynı hat üzerinde bir de Otoray denen kendinden motorlu tek vagonlu bir vasıta işler, Niğdelileri Adana’ya, Adanalıları Niğde’ye taşırdı.

Edebiyatımızın anıt isimlerinden Reşat Nuri Güntekin, 1950’lerin başında yayınlanan Anadolu Notları adlı kitabının Otoray Yolculuğu adlı bölümünde Otoray’ı kendine has üslûbuyla şöyle tanımlıyor: “Otoray, görünüşte yirmi otuz kişilik büyücek bir otobüs. Fakat ikisi arasında âdeta nalınlı adam ile patenli adam farkı var. Otobüsün mütemadiyen taşla toprakla boğuşmasına mukabil otoray cilâlı çelik raylar üstünde yağ gibi kayıyor.”

Tüccar İstiklâl Göncü üç dört ayda bir mal almaya İstanbul’a trenle giderdi. Bu yolculukların birinde kuşetli vagonda karşısına efendiden bir zât oturdu. Sohbete başladılar. Göncü: “ Beyefendi ne işle iştigâl ediyorsunuz” diye sordu. “ Okuyucuyum efendim” diye cevapladı kibar adam. Göncü: Hangi camidesiniz hocam ? diye sordu. Yok efendim ben şarkı okurum adım Abdullah Yüce! “Bu ne sevgi ah bu ne ızdırap” şarkısının bestekârı meşhur sanatçı Abdullah Yüce’ydi Göncü’nün karşısındaki yolcu… Adana’da gazino programı yapmış, İstanbul’a dönüyordu. Yataklar hazırlanana kadar lâfın belini kırdılar.

Bu kadar tren edebiyatından sonra;

Niğde garından bir tren kalkar

Hasret yüklü, kasvet yüklü

Gurur yüklü, onur yüklü

Bu trenin yükü vatan

Bu trenin yükü bayrak

Bu trenin yükü gurbet

Bu trenin yolcusu

Dalga dalga dağılır yurdun her bir yanına…

Diyen ve davudî sesi her dâim kulaklarımda olan değerli şair, gönül adamı Hüseyin Kirişçi ağabeyimizi de bu vesileyle saygı ve rahmetle anıyorum.

Son Yorumlar
Reis Hergün TV de herkese fetöcü pkk lı diye hakaret ediyor bundan daha buyuk hakaret olamaz... Kabaşa gelınce hiç sevmem sempatisi oldugu partiyide hiç sevmem de.... Biraz empati yaparsanız ülke düzelir
İş lazımsa gel iş beğenmemezlik yapma millet adam bulamıyor 5000 tl
Allah rahmet eylesin mekanı cennet olsun başın sag olsun kardeşim
gerçekten çok güzel bir yazı olmuş.Ellerinize sağlık müdürüm
gülünç olmayın ya asgari ücret eridi ona çare arayın
banner696
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 26 Ocak 2022
İmsak
Güneş
Öğle
İkindi
Akşam
Yatsı
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 23 54
2. Konyaspor 22 45
3. Alanyaspor 23 38
4. Adana Demirspor 23 37
5. Fenerbahçe 23 37
6. Beşiktaş 23 36
7. Hatayspor 23 36
8. Başakşehir 22 34
9. Gaziantep FK 22 32
10. Sivasspor 23 31
11. Kayserispor 23 31
12. Karagümrük 23 30
13. Kasımpaşa 23 27
14. Göztepe 23 27
15. Galatasaray 23 27
16. Giresunspor 23 26
17. Antalyaspor 23 24
18. Rizespor 23 22
19. Altay 23 18
20. Ö.K Yeni Malatya 22 16
Takımlar O P
1. Ümraniye 21 45
2. Ankaragücü 21 45
3. Erzurumspor 21 38
4. Bandırmaspor 21 36
5. İstanbulspor 21 36
6. Eyüpspor 20 36
7. Samsunspor 20 33
8. Adanaspor 21 32
9. Manisa Futbol Kulübü 21 28
10. Tuzlaspor 20 27
11. Keçiörengücü 21 26
12. Gençlerbirliği 21 26
13. Boluspor 19 24
14. Kocaelispor 21 24
15. Menemen Belediyespor 21 23
16. Altınordu 21 22
17. Bursaspor 20 20
18. Denizlispor 21 19
19. Balıkesirspor 20 8
Takımlar O P
1. Manchester City 23 57
2. Liverpool 22 48
3. Chelsea 24 47
4. M. United 22 38
5. West Ham United 23 37
6. Arsenal 21 36
7. Tottenham 20 36
8. Wolverhampton Wanderers 21 34
9. Brighton 22 30
10. Leicester City 20 26
11. Aston Villa 21 26
12. Southampton 22 25
13. Crystal Palace 22 24
14. Brentford 23 23
15. Leeds United 21 22
16. Everton 20 19
17. Norwich City 22 16
18. Newcastle 21 15
19. Watford 20 14
20. Burnley 18 12
Takımlar O P
1. Real Madrid 22 50
2. Sevilla 22 46
3. Real Betis 22 40
4. Atletico Madrid 21 36
5. Barcelona 21 35
6. Real Sociedad 21 34
7. Villarreal 22 32
8. Rayo Vallecano 21 31
9. Athletic Bilbao 22 31
10. Valencia 22 29
11. Osasuna 22 28
12. Celta Vigo 22 27
13. Espanyol 22 27
14. Granada 22 24
15. Elche 22 23
16. Getafe 22 22
17. Mallorca 21 20
18. Cadiz 22 18
19. Deportivo Alaves 22 17
20. Levante 21 11

Gelişmelerden Haberdar Olun

@