07.05.2012, 23:11 327

Devlet eliyle tiyatro olmaz mı?

 Başbakan Erdoğan,  “Devlet eliyle tiyatro olmaz. Özelleştireceğiz” açıklaması yaptı. Devlet eliyle tiyatro olur ya da olmaz o ayrı bir konudur. Ancak Başbakan, AKP’nin 2002 yılında iş başına geldiğini de unutmuş görünüyor. AKP iktidarı döneminde devlet eliyle 2002 yılından 2012 yılına kadar tiyatro olmuş. On yıldır, hem de AKP döneminde bal gibi devlet eliyle tiyatro olmuş da bugün neden birden bire  “devlet eliyle tiyatro olmaz” noktasına gelindi?
Bunun nedeni İstanbul Büyükşehir Belediyesi’nin Şehir Tiyatroları’nda yaptığı yeni düzenlemedir. Bu düzenleme ile Şehir Tiyatroları’nın yönetiminde Belediyenin idari bürokratlarının yetkileri genişletildi. Sorun da buradan çıktı. Eğer sanatçılar Büyükşehir’in yaptığı bu düzenlemeyi kayıtsız şartsız kabul etselerdi, devlet eliyle tiyatro olacaktı. Sanatçılar buna karşı çıkınca Büyükşehir Belediye Başkanı aradan çıktı, Başbakan devreye girdi ve  “Devlet eliyle tiyatro olmaz” deyiverdi. Başbakan gerçekte bir ideali dile getirmiş oldu. Sanatın sahibi toplum olmalıdır. Toplumun önemsediği, sahiplendiği, desteklediği ve itibar ettiği sanat yaşar. Böyle bir toplumda devletin ayrıca tiyatro ile meşgul olmasına gerek yoktur. 
Ancak Türkiye’nin dünkü ve bugünkü şartlarında şehir tiyatroları belediyeye bağlı olarak icra-i sanat etmekteydi. Belediye yalnızca idari konularla ilgili olarak inisiyatif kullanıyor, yapımcı gibi davranıyordu. Büyükşehir’in yaptığı son düzenlemeyle idari bürokratların yetkileri giderek genişlemişti. Son zamanlarda Şehir Tiyatroları’nın yönetiminde iki başlılık hâkimdi.
Yeni yönetmelikle Büyükşehir’in bürokratları, repertuvarla birlikte, hangi oyun oynanacak, kim yönetecek, kim oynayacak hepsine karar verir hale gelmiş oluyor. Sanatçıların yönetime katılımını da bu düzenleme büyük ölçüde ortadan kaldırıyor. 
Şehir Tiyatroları yeni düzenlemeyle iktidar partisine bağlı ideolojik bir aygıt haline gelmiş oluyor. İtirazlar da bu noktadan yapılmaktadır.
Yeni düzenleme, Şehir Tiyatroları’nı ‘parayı verenin düdüğü çaldığı’ bir mekanizma haline getirmiş oluyor. Klasik demokrasi anlayışı yerine sermaye demokrasisi anlayışı geliyor!
Diğer yandan tiyatroların devlet ya da özel ellerde olması sorumsuz davranışların mazereti de olamaz. Sosyal ve kültürel faaliyetlerde sorumluluk bilinci içinde toplumsal değerlere saygı esas olmalıdır. Bu hususu özellikle not etmek gerekiyor.
“Devlet eliyle tiyatro olmaz” söylemi etkileyicidir ama gerçekçi değildir. Paris, Londra, Vaşington, Berlin ve Moskova gibi büyük şehirlerde de kamu kurumlarının tiyatro ve sanat kurumlarına destek verilmektedir. ABD’de tiyatrolar bütçelerinin %75’ine yakınını devlet, belediye ve vakıflardan alırlar. Ancak bu ülkelerde kamu, sanatın içeriğine yönelik müdahaleyi aklından dahi geçirmemektedir. Dünyanın hemen her yerinde devletin tiyatroya önemli miktarlarda maddi katkı yaptığı biliniyor. Tiyatroların özelleştirilmesi uygulaması dünyanın hiçbir yerinde şimdilik yoktur. Özelleştirmenin içerik ve özellik kaybına neden olacağı da yaygın kanaatler arasındadır.
Bazı ülkelerde tiyatrocular, “polis, maliye ya da ordu özelleştirilemeyeceği gibi tiyatro da özelleştirilemez”  görüşünü ileri sürmektedirler. Ancak burası Türkiye, burada Başbakan istedikten sonra olmaz diye bir şey olmaz! Bir yasal değişiklik ya da yönetmelikle bir anda Osmanlı’dan günümüze süregelen gelenekler değiştirilebilir. Tarih yeniden yazılır, kimlik yeniden tayin edilebilir. Çünkü bu ülkede siyasetin kültür üzerindeki etkisi her yerden daha başkadır.
Devlet eliyle tiyatro olmaz mı, sorusunu cevaplandırmak için Türkiye’deki anfiteatrlara bakmak yeterlidir. Oralarda Aspendos, Milet, Efes, Afrodisyas vb. tiyatrolar vardır. Onların etrafına kurulmuş kent devletleri söz konusudur. 
Türkiye’de de ‘Devlet Sanatçısı’ varsa devlet eliyle tiyatroları da olacaktır!

Yorumlar (0)
Son Yorumlar
Allah mesut etsin
nİĞDE NİN MATEMATİKSEL OLARAK KALMA ŞANSI VARDI.AMA BÜTÜN MAÇLARI KAZNACAK ETİMESGUTTA BÜTÜN MAÇLARI KAYBEDECEKTİ. BÖYLE BİR DÜNYA YOK ADAMALAR SALAK DEĞİLLER HERHALDE 6 HAFTADA 3-5 PUAN ALIRLARDI.DÜŞME İHTİMALİMİZ % 99.9 DU. HA ÜZÜLDÜKMÜ HAYIR AMA BURUK SEVİNDİK KALMAYI HAKETMEDİĞİMİZ BİR LİGDE KALDIK.KALMAK İÇİN ALTINORDU HİÇ ÇABA GÖSTERMEDİ BİLDİĞİ YOLDAN GİTTİLER BU ŞEHRE KARŞI SORUMLULUKLARI OLDUĞUNU HİÇ FARKETMEDİLER. BU KADAR GENÇ VE TECRÜBESİZ BİR KADRO DEĞİL 2. LİG 3. LİGİ DAHAİ GÖTÜREMEZDİ. MADEN KIYAK OLACAKTI KİMSEYİ DÜŞÜRMESELERDİ BİR TEK ŞANLIURFA VE KARABÜKÜMÜ İDARE EDEMEDİLER.
Türkiye ne uzar ne kısalır abuk subuk konular la insanımız meşgul olmaya devam eder... Nıgde ye gelince de kısalmaya devam
Sn. Akın Gönen'i kutlarım. Sn. Bakan Mehmet Nuri Ersoy için güzel bir konu önermiş. Fikir güzel. Uygulanabilir. Faydalı. Sanırım Niğde ve çevresi ile bir milyon kişiye fayda sağlar. Bu yazıyı tesadüfen okudum. Ben bu tip şansları "devlet kuşu" olarak tanımlarım. Bu şansı, öneriyi değerlendirmek çok iyi olur... Herkese selam ve saygı sunarım...
Niğde’de Şehre sahip çıkılmalı, kurum yöneticileri her yerde olduğu gibi bu şehirde kalıcı olan Niğdelilere verilmeli. Niğde, profesyonel ve amatör takımlara sahip çıkmanın çözümünü bulmalı. El elin eşeğini türkü çağırarak arar...
18°
açık
banner832
Günün Anketi Tümü
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
BOR'da Hangi Yatırım Gerçekleştirilmeli... Geliştirilmeli...
Günün Karikatürü Tümü
Namaz Vakti 15 Temmuz 2020
İmsak 03:40
Güneş 05:24
Öğle 12:52
İkindi 16:44
Akşam 20:11
Yatsı 21:47
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Başakşehir 32 66
2. Trabzonspor 32 62
3. Sivasspor 32 57
4. Beşiktaş 32 56
5. Galatasaray 32 52
6. Alanyaspor 32 51
7. Fenerbahçe 32 50
8. Gaziantep FK 32 42
9. Antalyaspor 32 41
10. Göztepe 32 39
11. Kasımpaşa 32 39
12. Gençlerbirliği 32 36
13. Denizlispor 32 35
14. Konyaspor 32 33
15. Malatyaspor 32 32
16. Çaykur Rizespor 32 32
17. Kayserispor 32 32
18. Ankaragücü 32 29
Takımlar O P
1. Hatayspor 33 63
2. Erzurum BB 33 59
3. Adana Demirspor 33 58
4. Akhisar Bld.Spor 33 57
5. Bursaspor 33 56
6. Fatih Karagümrük 33 53
7. Altay 33 51
8. Keçiörengücü 33 47
9. Ümraniye 33 44
10. Giresunspor 33 44
11. Menemen Belediyespor 33 43
12. İstanbulspor 33 40
13. Balıkesirspor 33 38
14. Altınordu 33 36
15. Boluspor 33 30
16. Osmanlıspor 33 27
17. Adanaspor 33 21
18. Eskişehirspor 33 12
Takımlar O P
1. Liverpool 35 93
2. Man City 35 72
3. Chelsea 35 60
4. Leicester City 35 59
5. M. United 34 58
6. Wolverhampton 35 55
7. Sheffield United 35 54
8. Tottenham 35 52
9. Arsenal 35 50
10. Burnley 35 50
11. Everton 35 45
12. Southampton 34 44
13. Newcastle 35 43
14. Crystal Palace 35 42
15. Brighton 35 36
16. West Ham 35 34
17. Watford 35 34
18. Bournemouth 35 31
19. Aston Villa 35 30
20. Norwich City 35 21
Takımlar O P
1. Real Madrid 35 80
2. Barcelona 36 79
3. Atletico Madrid 36 66
4. Sevilla 36 66
5. Villarreal 36 57
6. Getafe 36 54
7. Real Sociedad 36 54
8. Athletic Bilbao 36 51
9. Valencia 36 50
10. Granada 35 50
11. Osasuna 36 48
12. Levante 36 43
13. Real Betis 36 41
14. Real Valladolid 36 39
15. Eibar 36 39
16. Celta de Vigo 36 36
17. Deportivo Alaves 36 36
18. Leganés 36 32
19. Mallorca 36 32
20. Espanyol 36 24

Gelişmelerden Haberdar Olun

@